Avlija
Portal za kulturu, književnost i društvene teme
Advertisement



Promocije

25. Oktobra 2018.
 

Akademik Milutin Đuričković o novoj knjizi Braha Adrovića

More articles by »
Written by: Redakcija
Oznake: ,

Nova  knjiga

 

ADROVIĆEVO LIRSKO I FILOZOFSKO RAZMATRANJE

(Braho Adrović: Mapa bolnih mjesta, Pegaz, Bijelo Polje, 2018)

 

Posle nekoliko pesničkih knjiga, Braho Adrović se ponovo upušta u lirsku odiseju, nudeći nove pesme napisane u slobodnom i vezanom stihu. Ova knjiga, zapravo, predstavlja izbor iz njegove poezije nastale u poslednjih nekoliko godina, te na najbolji mogući način ilustruju sve stvaralačke metamorfoze, genezu i razvoj, kojim se kretala njegova pesnička misao od početka do današnjih dana. Etičko sagledavanje sveta je, inače, osnovna semantička odrednica Adrovićeve poezije, u kojoj, takođe, nalazimo i druge univerzalne teme, kao što su: zavičaj, ljubav, uspomene, nostalgija i dr. Lirskim i filozofičnim razmatranjem svega postojećeg pesnik istovremeno iskazuje svoj odnos i stav prema životu i vremenu, prema svetu i uopšte prema svemu što ga okružuje i što se nalazi u središtu njegovog stvaralačkog interesovanja (“Prijatelji”, “Dragulji prošlosti”).

Ovo poetsko izdanje Braha Adrovića indikativno je po određenim izražajnim, stilskim i tipološkim karakteristikama, a to su, pre svega, sledeće:

  • kritički način kazivanja,
  • izražavanje u prvom licu jednine i množine,
  • auto/biografski detalji,
  • raznovrsna tematika,
  • stvaralački preobražaji,
  • umetnička/ artistička nadogradnja,
  • etičko i duhovno sazrevanje.

Upravo na ovim osnovama i odlikama, realnim i figurativnim, zapažamo kako se na primerima njegove poezije stapa individualno (psihološko) sa univerzalnim (kolektivnim), pri čemu je lirski subjekt onaj semantički stožer koji otkriva životnu priču, a može se reći i dramu. Već na prvi pogled se vidi da je ovu poeziju stvarala osoba koja je strastveni zaljubljenik u poeziju i koja je prošla mnogo toga lepog i ružnog u životu. Zbog toga pesnik piše o svemu i svačemu što zaokuplja njegovu pažnju, pa pojedine pesme imaju snažna obeležja angažovanog, duhovnog, patriotskog, humanističkog i etičkog.

O čemu god da peva pesnik to čini neposredno i nadahnuto, sa učestalim obraćanjem u prvom licu jednine ili množine. Na taj način se lirski subjekt identifikuje sa kolektivom, progovarajući u ime većine, a u sadejstvu sa vremenom (prošlim, sadašnjim i budućim). Vreme je, takođe, drugi opsesisvni motiv pesnika Adrovića, jer njegova filozofična i gnoseološka razmatranja i te kako ide naruku pesnicima, umetnicima i drugim stvaraocima raznih profila. Naime, pitanje i problem vremena su večita inspiracija od pamtiveka do naših dana. Otuda pesnik pokušava da iznađe novi ugao posmatranja i doživljavanja ove problematike, koju smatra ne samo zagonetnom koliko nedokučivom i nesaznajnom. U neprestanom traganju za vremenom, kao određenim smislom postojanja i življenja, pesnik iznalazi određena rešenja i misaona pregnuća, koja se, ipak, nalaze u pesmama i čija se suština zasniva na veri, vedrini i optimizmu.

Nedoumice i retorička pitanja koja on često postavlja, naročito na početku knjige, svakako nisu bez odgovora, već se njihovo osnovno značenje naslućuje u bogatoj metaforici i osobenom izrazu, koji Adrovića otkrivaju kao pesnika specifične vokacije i refleksije, dovoljno samosvojnog i intrigantnog za čitanje i adekvatno kritičko promišljanje

Adrović je pesnik osobenog senzibiliteta, sa eliptičnim i jezgrovitim izrazom, koji ipak poseduje  duboku slojevitost, pouku, slikovitost i melodičnost. Stihovi se nižu jedan za drugim, sasvim prirodno i spontano, a pesme se mogu čitati kao svojevrsna poema, odnosno kantilena koja ima mnogo toga zajedničkog skoro za sve pesme. Sa ovom poezijom nije teško uspostaviti komunikaciju, budući da nije hermetična i nepristupačna. Adrović čini sve za svoju percepciju i odnos prema čitaocima, verujući u moć poezije i njena katarzična svojstva, pa otuda pokušaji da se smisao života izjednači ili bar poistoveti sa poezijom, koja nije usputan i uzgredan stvaralački čin, već poseban smisao postojanja i nešto mnogo više od toga. Ovim izdanjem Braho Adrović je znalački skicirao, odnosno zaokružio svoju poetiku i etičko-estetički pogled na svet, učvršćujući dominantne oznake svog lirskog pevanja i mišljenja. Drugim rečima, poetski govor je redukovan i sažet, ali bremenit idejama i mislima, slikama i porukama, koje su neka vrsta kreativne rekapitulacije i geneza razvojnog puta u širokom vremenskom razmaku.

Može se zaključiti da je Adrović pesniki izrazite subjektivnosti, čiji su stihovi snažno obeleženi naglašenim ličnim tonom, kao svojevrsnim svedočanstvom o vlastitom suočavanju sa životnim izazovima i ovovremenim ne/prilikama (na primer: raspad Jugoslavije). Forma obraćanja drugom je svakako dvosmislena, jer ona zapravo podrazumeva i obraćanje vlastitom ja, što pesniku omogućava da ispolji lirsku samoispovest i raznovrsne evokacije od detinjstva pa do današnjih dana.Pesnikova kreativna i složena jednostavnost pokazuju da se radi o emotivnim i psihološkim treptajima sa mestimičnim uticajima ekspresionizma i neosimbolizma.

Francuski pesnik Rene Šar je govorio da „poezija ne zahteva da bude razumljena, no da bude vodič čula, da učini suštinu živom“. Čini se da Adrović ovu poetičku maksimu ima i te kako u vidu i da se nje znalački pridržava. Ovom knjigom autor je napravio krupan iskorak na crnogorskoj literarnoj sceni, pokazujući samim tim autentičnost i vrednost  modernog lirskog stvaralaštva.

 

Akademik dr Milutin Đuričković

 



About the Author

Redakcija
Redakcija




Konkursi regiona
 
 

 

Jasmina Halilović-Murić: Šehidina priča

Jasmina Halilović-Murić   ŠEHIDINA PRIČA   Pada ledena kiša, sivo modro nebo nadvilo se nad Štrpcima, rijeka teče, tiho gmiže kao zmija i nestaje. Ogromni sivi krši uklapaju se u zelenu šumu, a visoki četin...
by Redakcija
0

 
 

”Mehlem za sudbinu” Emine Čolović-Kajević

Uskoro! Iz štampe dolazi nova knjiga. Još jedna knjiga u izdanju međunarodnog udruženja stvaralaca “Stihom govorim” iz Bijelog Polja. “Mehlem za sudbinu”, autorke Emine Čolović Kajević. Svjedočan...
by Redakcija
0

 
 

Ensar Bukarić: Avlija

Ensar Bukarić   Avlija     Cvjetonosna, k’o šipak puna, što vraća spomen na djetinjstva magična, davna, avlija naših majki, najdražih na dunjaluku insana.   Bukadar mirisnih katmera, šarenih gladio...
by Redakcija
0

 

 

Dejan Ivanović: Danas

Dejan Ivanović   DANAS zašto nam je baš danas tako divno ..? Revizije istorije granica klanica kapital kriminal reformatori hohštapleri liberali krali ostali pomagali desničari gibaničari grabe barabe profesori nadni...
by Redakcija
0

 
Konkursi regiona
 

Zašto propadaju zaštićeni nacionalni spomenici u Foči? (FOTO)

Iako je Komisija za očuvanje nacionalnih spomenika Bosne i Hercegovine još sredinom prošle godine upozorila da se čak deset odsto bosansko-hercegovačkih spomenika, koji se nalaze pod zaštitom UNESKO-a, nalazi pred nestaja...
by Redakcija
0

 




Konkursi regiona